محمد جواد مغنية ( مترجم : احمد مقدسى )
371
اين است وهابيت . . . ( هذي هي الوهابية ) ( فارسى )
اختلافات و انشعابات اين طايفه بود و در اين آشوبها و جنگها تركهاى عثمانى از موقعيت استفاده كرده و شهرهاى احساء و قطيف را متصرف شدند . بالاخره سعود توانست رياض را تصرف كند ، عبد اللّه از رياض فرار كرد و در ديار عتبه ساكن شد ، سعود در سال 1290 ه ق در رياض درگذشت و بعد از او برادرش عبد الرحمن پدر عبد العزيز پادشاه مشهور سعودى و نياى ملك سعود پادشاه فعلى عربستان زمام امور را بهدست گرفت اما برادرزادگانش ( فرزندان سعود ) برعليه او قيام كردند و او به ناچار از شهر رياض فرار كرده و در ديار عتبه به برادرش عبد اللّه پيوست و در واقع عبد اللّه كه به اين ديار پناهنده شده بود عبد الرحمن هم به او پناه آورد عبد اللّه از اين اختلافات بهرهبردارى كرد و به يارى جمعى از عربها به سرعت به طرف رياض حمله نمود ، فرزندان سعود پيش از رسيدن او به شهر رياض آنجا را ترك كردند و رياض را در اختيار او قرار دادند ، اما عبد اللّه هنوز در رياض مستقر نشده بود كه برادرزادهاش محمد بن سعود به رياض حمله كرد و جنگهايى بين آنها درگرفت عبد اللّه از ابن رشيد حكمران حائل تقاضاى كمك كرد ولى پيش از آنكه نيروى ابن رشيد براى كمك به آنان برسد محمد بر عموى خود پيروز شد و رياض را تصرف كرد و عبد اللّه را به زندان انداخت اما طولى نكشيد كه قواى ابن رشيد رسيدند محمد بن سعود گريخت و ابن رشيد عبد اللّه را از زندان نجات داد ولى حكومت را به او ندادند بلكه عبد الرحمن برادر او را كه پس از سعود حكومت را بهدست داشت ، حكمران رياض كرد و خود به حائل برگشت